Kur’ân-ı Kerîm’e göre kadın nasıl boşanır?

Kur’ân-ı Kerîm’e göre kadın nasıl boşanır?

İslâm Dini'nin helâl kıldığı  boşama, kadının temizlik döneminde cinsî münâsebette bulunulmadan yapılanboşamadır.Erkeğin, takriben bir hafta süren âdethali döneminden sonra, temizlik devresine giren karısına karşı cinselbakımından arzulu olacağı tabîidir.



İslâm Dini'nin helâl kıldığı  boşama, kadının temizlik döneminde cinsî münâsebette bulunulmadan yapılanboşamadır.Erkeğin, takriben bir hafta süren âdethali döneminden sonra, temizlik devresine giren karısına karşı cinselbakımından arzulu olacağı tabîidir.

Arzu duyulacağı bir sırada erkeğin cinselilişkide bulunmadan karısını, -ben seni boşadım- diyerek boşaması,âdet haline nazaran boşamasından daha isabetli olacaktır.

Sonunda pişmanlığı ve ıstırabıduyulmayacak bir boşama yapabilmek için boşamanın yeterli bir zaman süresi içinde,iyice düşünülerek yapılması ve cinsel duyguların da gerçekçi birkontrolden geçirilmesi lâzımdır. Bunun en doğru şekli de boşamayı temizlik dönemindeyapmaktır.

Şimdi Kur'ân çizgisindeki  bu doğru şekli açıklayalım:

Yüce Rabbimizin insanlara yönelik nihâiyasalarını (emirleri ve yasaklarını) ihtiva eden Kur'ân-ı Kerîm, insan vetoplum hayatını evlilik üzerine oturtmuştur. Bu sebeple Kur'ân-ı Kerîm'de özelolarak evliliğe değil boşanmaya vurgu yapılmıştır.

Rabbimiz boşamaya/boşanmaya izin vermişöneminden ötürü boşamayla ilgili kuralları sevgili peygamberimize bırakmadanbizzat açıklamıştır.

Konuya ayrılanTalak sûresinin ilk iki ayeti ile* Bakara sûresinin alakalı beş ayetinde** (228-232) erkektarafından boşama ve kadın tarafından boşanmanın nasıl yapılacağı bildirilmiştir. 

 Değinilen yedi ayette konu üç defa Allah'ave ahiret gününe iman ile irtibatlandırılmıştır. Boşama-boşanma ileilgili kuralların Allah'ın sınırları (hudûdullah) olduğuna sekiz defa açıklık getirilmiştir.Bu sınırların aşılmaması şeklindeki ilâhi emir pekiştirilmiştir.Allah'ın bu sınırlarının hafife alınmaması ve onları çiğneyenlerin nefislerine zulmetmiş olacağı ve zalimleri oluşturacakları gerçeği beyan edilmiştir. Bilgilifertlerden oluşan topluma yapıldığı ve ancak onlar tarafından değerininbilinebileceğine işaretle boşama-boşanma ile ilgili kuralların Rabbimizin indirdiği nimetolarak algılanması emredilmiştir.

 • İlgili âyetlerin açıklanması

Talak sûresinin ilk iki âyetine göreboşamaya karar vermiş kişi karısını adeti sonrasındaki temizlik dönemindeilişkiye girmeden ‘ben seni boşadım' diyerek boşar. Boşanan kadın Bakara sûresininikiyüz yirmi sekizinci âyetine göre yaklaşık üç ay sürecek üç temizlik veya üçadet döneminden oluşan iddetini

beklemeye başlar. Boşanan kadın zina vehırsızlık gibi apaçık bir günah-suç işlemedike koca tarafından evindençıkarılmaz, kendisi de çıkmaz. İddet döneminde nafaka ile koca yükümlüdür.

Kadının üç temizlik veya üç adetdöneminden oluşan iddeti biterken koca boşama kararını bir daha gözdengeçirir. Kararlı ise inancı, ahlakı ve hafızasına güvenilir iki şahitin önündeerdemli tavırlar sergileyerek karısını boşadığını açıklar. Böylece boşama gerçekleşmişolur. Boşanan kadın yeni bir nikâh akdi ile kendisini boşayan kocası ileikinci defa evlenebileceği gibi bir başka kişi ile de evlenebilir.

Bakara sûresinin ikiyüz yirmi sekizinciayetine göre boşanan kadın, koca evinde üç temizlik veya üç adet dönemindenoluşan iddetini beklerken, koca iyi niyetli olmak şartıyla vaz geçtimdiyerek veya ilişkiye girerek boşamadan vazgeçebilir. Boşamadan vaz geçilerekyapılan bu dönüş üç evlilik ve üç boşama hakkından birini kullanmak veikinci evliliği gerçekleştirmek anlamını ve hükmünü taşıyorsa da yeni bir nikahakdini gerektirmez.

 

Kişi açıklanan şekilde eşini boşadıktansonra boşadığı kadınla, kadının rızasıyla yeniden evlenebilir. Bu ikincievlilik olur. Gerçekleştirilecek bu ikinci evlilikte de kişi karısını yukarıdaaçıklanan üç âdet veya temizlik dönemini içeren tek meşru yolu izleyerek boşayabilir.Bu ikinci boşama ile Bakara sûresinin ikiyüz yirmi dokuzuncu âyetinde açıklananiki boşama gerçekleşmiş olur.

İki defa evlenip boşanan eşler karşılıklırıza ile üçüncü defa da evlenebilirler. Ancak bu üçüncü evlilik de boşamaile sonuçlanırsa artık bir daha evlenemezler.

Kur'ân ve Sünnet'in zahirine ve rûhûnauygun olan boşama budur. Aksi görüşler ve uygulamalar Allah'ınsınırlarını (hudûdullah) çiğnemektir. Böylece Kur'ân-ı Kerîm'in Bakara sûresi'ninikiyüz yirmi sekizinci âyetine göre boşanan kadının beklemesi gereken üç adetveya temizlik dönemini içeren iddet de beklenilmiş olur.

Üç defa evlenen ve boşanan  eşler Kur'ân hükmü olarak artık isteler de birdaha evlenemezler.

"Koca (üçüncü defa evlendiği) eşiniboşarsa üçüncü defa boşanan kadın başka bir erkekle evlenmedikçe bir dahakendisine helal olmaz. Eğer sonraki de onu boşarsa her ikisinin de Allah'ın koyduğusınırlarını koruyabileceklerini düşünmeleri şartıyla birbirine dönmelerinde ikisi içinde bir günah yoktur. Bunlar anlama ve kavrama yeteneğine sahip olanlaraAllah''ın açıkladığı sınırlardır." (Bakara 230)

Üç defa evlenip boşanan eşlerinevlenebilmeleri için ilâhî kaderin onlara yardımcı olmasından başka helâl bir yolyoktur.Yani kadın bir başka erkekle evlenir de,evlendiği kocası ölür veya onu boşarsa, o zaman evlenebilirler. Ancakkadının misâlimizdeki ilk kocası ile evenebilmesi için yaptığı evliliğinanlaşmalı olmaması ve cinsî münâsebeti içermesi lâzımdır.

• Kadının boşanması

Evlenirken kadına ön tazminat niteliğindemehir vereceği, boşamada örfe göre bir miktar ödeme yapacağı, kadının veolacak çocukların nafakasını da üstleneceği için boşama hakkı öncelikle erkeğeverilmiştir. Ancak kadın aldığı mehri veya daha azını ya da fazlasını iadeetmesi koşuluyla hakim kararıyla boşanabilir. Bu hak Kur'ân'da Bakara sûresinin229. ayetinde şöylece açıklanmıştır:

"Boşama iki defa yapılabilir. Her birboşamadan sonra evlilik ya iyilikle devam ettirilir ya da güzel bir şekilde sonaerdirilir. Kadınlara mehir olarak verdiklerinizden herhangi bir şeyi geri almanız her ikitarafında Allah koyduğu sınırları koruyamamaktan korkmaları hali dışında siziniçin helal değildir.

(Ey hâkimler-hakemler!) İkisinin deAllah'ın koyduğu sınırları koruyamayacaklarından kaygı duyuyorsanız kadının(kocasından ayrılması için) kocasına (aldığı mehri... iade gibi) bazı şeylerbırakmasında her iki taraf için bir günah yoktur. Bunlar Allah'ın koyduğu sınırlardır. Onlarıçiğnemeyiniz. Zira her kim Allah'ın koyduğu yasarı çiğnerse işte onlarzalimlerdir."

----------------------------------------------------------

 

* "Ey peygamber! Kadınları boşayacağınızzaman onlar için belirlenmiş (üç temizlik veya üç âdet dönemini içeren) iddeti gözetecekşekilde boşayın. Bu boşama iddetini (üç temizlik-üç âdet dönemini de) iyice sayın. Rabbinizolan Allah'a karşı kulluk bilincinde olun.

 (Zina ve hırsızlık gibi) ahlâk dışıdavranışlarda bulunmadıkça (iddetleri içinde iken) onları evlerinden çıkarıp kovmayın. Onlar da çıkmasınlar.Bunlar Allah'ın koyduğu sınırlardır. Kim Allah tarafından konulan sınırları aşarsa aslındakendisine yazık etmiş olur.

(Boşayan ve boşanan kişi olarak) senbilemezsin, boşama girişiminden sonra Allah yeni bir durum ortaya koyabilir.

Böylece iddetlerinin sonuna yaklaşmaküzere olduklarında ya onları eşleriniz olarak tutun yahut ortak aklın kabul edebileceğiölçüler içinde onlardan ayrılın. Çevrenizden iki saygın kişiyi de boşama işleminize şahit tutun. (Şahitler olarak da) sizler şahitliğiAllah için yapın. İşte böylece sizlere yüklenen bu görevlerAllah'a ve Âhiret günü'ne inananlara verilen öğütlerdir. Allah, kendisine karşı kulluk bilincindeolan bilinçli kişiye bir çıkış yolu hazırlar. (Talak 1-2)

** "Boşanmış kadınlar kendi kendilerine üçtemizlik-üç âdet dönemi beklerler/beklesinler. Eğer onlarAllah'a ve ahiret gününe inanıyorlarsa (bu dönemlerinde) Allah'ın kendi rahimlerinde yarattıklarını söylemeyerekgizlemeleri meşrû değildir. Bu bekleme süresi içinde kocaları barışmak isterlerse onları eşleriolarak geri almaya hakları vardır.• Ama adaletölçülerine göre kadınların kocaları üzerindekihakları kocaların onlar üzerinde haklarına da eşittir. Ancak erkekler önceliksahibidirler. Hiç şüphesiz Allah kudret ve hikmet sahibidir.(Bakara 228)

  • Burada "Ehakku" kelimesine, ismi tefdilkalıbında olmakla birlikte min'le, izâfet'le veya elif-lam'lı olarak kullanılmadığı içinism-i tafdil anlamı verilemez. Verilemeyeceğini âyetin anlamı da doğrulamaktadır:

"Üç kuru" olan; üç adet veya temizlikdönemi olarak yaklaşık üç ay süren iddet döneminde kadına yalnızca onu boşayan kocasıdönebilir. Bir diğer anlatımla iddeti içindeki kadın, henüz boşanmış olmadığı için birbaşka erkekle evlenemez, dolayısıyla ona evlilik teklifi de yapılamaz. Bu sebepleboşayan kocalar, iddetleri içindeki kadınlarına dönmeye diğer erkeklerden daha çok değil,tek hak sahipleridir.

5 Müslim K. Talak b. 1.

 



Ali Rıza DEMİRCAN
http://www.alirizademircan.net/kuran-i-kerime-gore-kadin-nasil-bosanir-5-256h.html



Ana Sayfa | Biyografi | Eserleri | Cuma Hutbeleri | İnceleme Makale | Güncel Konular | Haberler | İletişim